Landschapsmanifest lanceert rapport 'Het kan in de Streek'
20-06-2011
Het Nederlandse landschap staat sterk onder druk. Bedrijventerreinen, wegen, woningbouw en de schaalvergroting van de landbouw zorgen ervoor dat ieder jaar een stukje van een van de voor Nederland karakteristieke landschappen verdwijnt. De mooie voornemens van de overheid op dit gebied hebben het tij niet kunnen keren. Het Planbureau voor de Leefomgeving constateert dan ook dat dit jaar natuur en landschap weer in kwaliteit en in oppervlakte achteruit gaan.
Het Landschapsmanifest ziet de streek als motor voor landschapsbeheer
Het Landschapsmanifest, een brede coalitie van 46 organisaties die zich inzet voor de versterking van de kwaliteit van ons landschap, heeft zich daarvoor onder meer gebogen over de manier waarop particulieren het Nederlandse landschap beheren. De lessen die zij hieruit getrokken heeft, zijn vastgelegd in het rapport "Het kan in de Streek".
De kracht van de streek
Het Landschapsmanifest ziet dat op streekniveau met enthousiasme en betrokkenheid aan het landschap gewerkt wordt. De inspiratiebron hiervoor is de verbondenheid met de directe leefomgeving. Maar, het enthousiasme om het landschap te versterken met heggen en hagen, langzaam glooiende oevers en hoogstamboomgaarden -- om maar eens drie concrete elementen te noemen die ons landschap aantrekkelijker maken en die flora en fauna versterken --, wordt vaak gefrustreerd door veel papierwerk. Het ‘ontzorgen' van grondeigenaren is een van de belangrijkste taken van de maatschappelijke vaak met vrijwilligers bemenste organisaties die zich met landschap bezig houden. Ze lopen niet alleen tegen een complexe regelgeving aan, maar ook tegen een overheid die de spelregels tijdens de wedstrijd verandert. Landschap vraag om lange termijn denken. Bomen, hagen en heggen plant je niet voor een jaar, maar voor een leven!
Landschapsfonds als lokale verankering
De kracht van de streek ligt in het gezamenlijk (grondeigenaren, natuurorganisaties, organisaties voor cultureel erfgoed, agrarische organisaties) ontwikkelen van een landschapsontwikkelingsplan.
Voor de uitvoering ervan is een landschapsfonds een probaat middel. De rijksoverheid kan hierin investeren naast provincies, gemeenten, bedrijven en particulieren. Koepels van bijvoorbeeld natuurverenigingen kunnen de rol op zich nemen van verantwoordelijke rechtspersonen voor de uitvoering van de landschapsontwikkelingsplannen. Burgers, boeren en buitenlui, niet zelden ondersteund door stedelingen die het landschap zien als hun recreatieve achtertuin, steken de handen uit de mouwen voor een mooier landschap. Op die manier wordt lokaal beheerd gemeenschapsgeld ingezet voor de versterking van het landschap. De overheid kan zich beperken tot onafhankelijke controles achteraf.
Dit rapport wordt op 22 juni aangeboden aan Staatssecretaris Bleker.
